Kỹ thuật hàn thép cacbon thấp bằng máy hàn TIG đang được ứng dụng nhiều và mang lại hiệu quả cao trong công việc. Tuy nhiên, vấn đề gặp phải khi hàn là mối hàn tuy nhẵn đẹp nhưng không được sáng bóng.
Vậy cách hàn TIG không bị đen để mối hàn sáng bóng, thẩm mỹ hơn là gì? Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu nguyên nhân, cách khắc phục và mẹo làm sáng inox sau hàn để đạt mối hàn đẹp, chuyên nghiệp.
1. Hiện tượng mối hàn bị đen là gì?
- Hàn TIG (Tungsten Inert Gas) là phương pháp hàn hồ quang dùng điện cực tungsten không nóng chảy và khí trơ (Argon/Helium) bảo vệ vùng hàn. Kỹ thuật này tạo mối hàn sáng, đều, ít bắn tóe, bền chắc và được ứng dụng nhiều trong hàn inox, nhôm, thép không gỉ, chi tiết đòi hỏi thẩm mỹ cao.
- Tuy nhiên trong thực tế, người thợ hàn có thể gặp hiện tượng mối hàn bị đen, xỉ bám hoặc cháy xém. Điều này làm giảm tính thẩm mỹ, có thể ảnh hưởng đến cơ tính mối hàn, gây tốn thời gian đánh bóng hoặc xử lý bề mặt sau hàn.

Tham khảo: Bảng giá máy hàn TIG inox Jasic mới nhất
2. Tại sao mối hàn TIG bị đen cà cách khắc phục
Sau đây là những nguyên nhân thường gặp có thể khiến mối hàn TIG bị bám khói đen cùng cách khắc phục. Mời theo dõi.
2.1. Bề mặt vật hàn bẩn
Nguyên nhân mối hàn TIG bị đen: Rỉ sét, dầu mỡ, bụi bẩn trên bề mặt vật hàn làm mối hàn bị oxy hóa, xỉn màu hoặc xuất hiện rỗ khí.
Cách khắc phục:
- Đối với hàn TIG không bị đen, trước khi thao tác, bạn phải làm sạch chỗ cần hàn của vật liệu. Có thể dùng máy mài và lưỡi mài hình tròn làm sạch rỉ thép khu vực đó.
- Nếu bề mặt có dầu, khi đó phải làm sạch bằng dung dịch xút.
- Đảm bảo vật hàn khô ráo, không còn bụi hoặc tạp chất.
2.2. Lưu lượng khí bảo vệ không đúng
Nguyên nhân mối hàn TIG bị đen: Mở van khí quá lớn khiến khí bảo vệ tản nhiệt quá nhanh, làm mối hàn bị đen.
Cách khắc phục:
- Điều chỉnh lưu lượng khí Argon hàn TIG ở mức vừa đủ.
- Khí bảo vệ cho hàn thép cacbon thấp thường là Argon, thích hợp nhất là khi hàn các vật mỏng.
- Đối với vật hàn dày, nên sử dụng hỗn hợp 25% Argon + 75% Helium để tăng nhiệt lượng hồ quang, giúp thấu sâu và sáng mối hàn.

2.3. Dòng điện và cài đặt thông số sai
Nguyên nhân mối hàn TIG bị đen: Dòng điện hàn không phù hợp hoặc mạch điều khiển cài đặt sai dẫn đến cháy xém hoặc hàn không ngấu.
Cách khắc phục:
- Nếu vật hàn dày khoảng 2.4mm, nên điều chỉnh dòng điện trong khoảng từ 135÷175A
- Sử dụng khí bảo vệ là Argon với lưu lượng là 10cfh
- Điện cực tungsten 2% Thori mài đầu nhọn, miệng phun đường kính 24 ly để bảo vệ tối ưu.
2.4. Góc hàn và tư thế hàn sai
Nguyên nhân mối hàn TIG bị đen: Góc hàn không chuẩn khiến khí bảo vệ không che phủ đều vùng hàn, mối hàn dễ bị oxy hóa.
Cách khắc phục:
- Duy trì góc hàn hợp lý (khoảng 15° so với phương thẳng đứng).
- Với hàn thép, ưu tiên hàn ở tư thế ngang hoặc ngửa để dễ kiểm soát mối hàn và hạn chế bám xỉ.

Tìm hiểu: Máy hàn TIG nhôm AC DC
3. Hướng dẫn cách hàn TIG không bị đen
Để tạo mối hàn TIG sáng, đẹp và không bị đen, bạn có thể áp dụng quy trình hàn thép cacbon và hợp kim thấp theo các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị vật liệu
- Với thép cacbon và hợp kim thấp dày 2.0 – 3.2mm, có thể hàn giáp mối ở mọi tư thế mà không cần vát mép.
- Đối với mối hàn góc hoặc hàn chồng, chỉ cần vệ sinh kỹ vị trí hàn, không cần gia công phức tạp.
Bước 2: Thiết lập thông số
- Điều chỉnh dòng điện, lưu lượng khí và chọn điện cực theo đúng tiêu chuẩn cho từng độ dày vật hàn. Thông số tham khảo:
| Thông số | Khuyến nghị tham khảo |
| Dòng điện hàn |
|
| Lưu lượng khí bảo vệ |
|
| Điện cực Tungsten |
|
Bước 3: Thực hiện hàn ở các tư thế

Tư thế hàn sấp:
- Sau khi đã điều chỉnh thiết bị, hàn đính các tấm mẫu rồi đặt vào trong đồ gá nếu có.
- Trước tiên, nên thực hành mối hàn giáp mối không vát mép. Cả hồ quang và mối hàn đều bắt đầu từ bên phải và kết thúc ở bên trái của mẫu.
- Góc nghiêng của mỏ hàn và thanh kim loại phụ giống như khi hàn nhôm ở tư thế này.
Tư thế hàn leo:
- Tư thế này cũng hàn giống như đối với nhôm, mối hàn bắt đầu từ bên dưới và kết thúc ở trên đỉnh
- Duy trì tốc độ di chuyển đều để hồ quang ổn định, tránh mối hàn bị cháy đen.
Tư thế hàn ngang và hàn ngửa:
- Với thép cacbon, hàn ở tư thế ngang và ngửa sẽ dễ kiểm soát hồ quang hơn so với hàn nhôm.
- Vũng kim loại nóng chảy có độ dẻo tốt hơn nhôm và thanh kim loại phụ có thể sử dụng để dịch chuyển kim loại lỏng vào đúng vị trí.
- Góc nghiêng của mỏ hàn và thanh kim loại phụ giống như khi hàn các kim loại khác cũng ở tư thế này.

Với những chia sẻ của Jasic gửi đến trên đây, chúc bạn áp dụng thành công, tạo ra mối hàn đều, sáng bóng và tiết kiệm thời gian xử lý về sau. Đây chính là bí quyết hiệu quả cho những ai đang tìm cách hàn TIG không bị đen và muốn nâng cao chất lượng mối hàn.
